Kelam – İslam İnanç Esasları – Test 5

Selef’in kullandığı metodlar;
• Allah’ın zatı ve sıfatları hakkında bilinenleri aynen kabul etmek; herhangi bir yoruma yer vermemektir.
• Açık olmayan müteşabih konular hakkında soru sormamak.
• Kalbi müteşabih konularla meşgul etmemek ve onlar üzerinde düşünmemek
• Kapalı nasslar hakkında tevil ve tefsirden kaçınmak, zihni kapalı, dili bağlı tutmaktır.
Buna göre verilen metodlar ile aşağıdaki kavramlar eşleştirildiği zaman hangi kavram açıkta kalır?

Allah Teâlâ’ya iman etmek demek, O’nun yüce varlığı hakkında vacip ve zorunlu olan kemal ve yetkinlik sıfatlarıyla, câiz sıfatları bilip, öylece inanmak,
zâtını noksan sıfatlardan yüce ve uzak tutmaktır. Buna göre Allah’ın varlığı zorunlu ve vacip olan sıfatları kaç gruba ayrılır?

İrade hürriyeti konusunda Mu‘tezile’ye taban tabana zıt görüşlere sahip olan bu mezhep, her şeyin Allah’ın ilmi ve iradesi dâhilinde cereyan ettiğini, insanın irade hürriyeti, seçme imkânı ve fiil gücü bulunmadığını, insan fiillerinin gerçek failinin Allah olduğunu, kulun Allah tarafından önceden takdir edilmiş bulunan işleri yapmaya mecbur olduğunu savunur. Metinde bahsedilen itikadi mezhep aşağıdakilerden hangisidir?

Cevher ve araz yoluyla âlemin hâdis olduğunu ilk defa Ca‘d b. Dirhem ileri sürmüş, onunla aynı paralelde düşünen Cehm b. Safvân’ın görüşleri daha sonra bu mezhebe intikal etmiştir. Dolayısıyla hudûs delili ilk defa bu mezhep tarafından kullanılmıştır. Metinde bahsedilen mezhep aşağıdakilerden hangisidir?

Bu mezhep akılcı bir mezhep olmakla birlikte mantık kurallarıyla çelişir gördüğü ayet ve hadisleri Ehl-i sünnet’ten farklı biçimde yorumlamış ve bu yorumlarında akla öncelik vermiştir. Hakkında bilgi verilen mezhep aşağıdakilerden hangisidir?

Aşağıdaki küfür çeşitlerinden hangisinin açıklaması yanlış verilmiştir?

Aşağıdakilerden hangisi Maturidiliğin genel görüşlerinden biri değildir?

İmanın geçerli olabilmesi ve sahibini ahirette ebedi kurtuluşa erdirebilmesi bazı şartları taşıması gerekir.
Buna göre;
I. İmanın dünyada hür iradeye dayalı bir tercih olması, baskı, tehdit veya dünya hayatından ümit kesme (ye’s) durumunda gerçekleşmemiş bulunması gerekir.
II. Mümin, iman esaslarından birini inkar etse de tümünü inkar etmemişse yine iman etmiş sayılır.
III. Mümin Allah’ın rahmetinden ne ümitsiz ne de emin olmalıdır. Korku ile ümit arasında bulunmalıdır.
verilen yargılardan hangisi yada hangileri bu şartlardandır?

Sözlükte, “itaat etmek, boyun eğmek, bağlanmak, bir şeye teslim olmak, esenlikte kılmak” anlamlarına gelir. Terim olarak, “Yüce Allah’a itaat etmek, Hz. Peygamber’in din adına bildirmiş olduğu şeylerin hepsini kalp ile tasdik edip dil ile söyleyerek, inandıklarını yaşamak, sözleri ve davranışları ile kabul edip benimsediğini göstermek” demektir.
Metinde anlatılan kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Arapça’da kebire (çoğulu kebair) kelimesi ile ifade edilen büyük günah, bozgunculuğa sebep olan, hakkında tehdit edici bir nas (ayet ve hadis) bulunan, işleyenin dünyada veya ahirette cezalandırılmasına sebep olan büyük suçlar ve davranışlara denir.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi Hz. Muhammed’in Hadis-i Şeriflerde belirttiği yedi büyük günahtan değildir?

I. Allah Kur’an’da bildirdiği esasları inanılsın ve akılda tutulsun diye göndermiştir.
II. İnanılan şeylerin davranışa dönüşmesi gerekir.
III. Davranışa dönüşmeyen inanç meyvesiz ağaç gibidir.
IV. İnancın doğru bir şekilde devam etmesi davranışlarımıza yansımasıyla mümkündür.
V. İbadet, inancımızı korur ve güçlendirir.
Verilenlerden hangisi inanç ibadet ilişkisi ile ilgili değildir?

Mümin ya da Müslüman olan bir kimsenin sonradan inkâra sapması, dinden çıkması, İslam’dan ayrılmasına denir.
Tanımı verilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Varlığı zorunlu olan ve kemal ifade eden sıfatlardır. Bu sıfatlar “Allah diridir, irade edendir, güç yetirendir..., hayat, irade ve kudret... sıfatları vardır” gibi müsbet (olumlu) ifadelerle Allah’ı tanıttığı için bu ismi almışlardır. Bu sıfatların zıtları olan özellikler Allah hakkında düşünülemez. Kullarınki ise sonlu, kayıtlı, sınırlı, sonradan yaratılmış, eksik ve yetersiz sıfatlardır. Yukarıda bahsedilen sıfatlar hangi seçenekte doğru olarak verilmiştir?

Kelime olarak “örtmek” demektir. Dini literatürde ise Hz. Peygamber’i Allah’tan getirdiği şeylerde yalanlayıp, onun getirdiği kesinlikle sabit dini esaslardan bir veya birkaçını inkâr etmek anlamına gelir. Tanımı verilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?

…………… nefsi kelam işitilebilir derler, …………… ise Allah’ın zatı ile kaim olan nefsi kelam işitilemez ancak lafzi kelam olan Kur’an’ın işitilebilir derler.
Metinde verilen boşluklara sırasıyla aşağıdakilerden hangisi getirilmelidir?

– İmam Ebu Hanife: Fıkhul Ekber
– İmam Ahmed b. Hanbel: Müsned
– İmam Şafii: er-Risale
– İmam Malik: Muvatta
Verilen müellif ve eserlerin ortak noktası aşağıdakilerden hangisidir?

İman esaslarıyla ilgili konularda ilk dönem bilginlerini izleyerek ayet ve hadislerdeki ifadelerin zahiri ile yetinip bunları aynen kabul eden topluluğunu belirtmek için kullanılır. Bu topluluk günümüze kadar az çok taraftar bulmuştur. Buna göre metinde bahsi geçen fırka aşağıdakilerden hangisidir?

Dinin inanç alanıyla ilgili hüküm ve delilleri kaynaklarından, yani Kur’an ve Sünnet’ten elde eden, İslâm ilke ve esaslarına göre bahseden, aklî ve naklî delillere dayanarak İslâm inançları ile ilgili ortaya çıkabilecek şüpheleri ortadan kaldırmaya ve anılan inanç ilkelerini açıklamaya ve ispat etmeye çalışan bir ilimdir.
Tanımı verilen ilim aşağıdakilerden hangisidir?

I.  Allah insandan gücü yetmeyeceği bir şeyi isteyebilir ve onunla mükellef kılabilir. Bu da imtihan içindir.
II.  Kafirler iman etme hususunda yükümlüdürler ama ibadet etme hususunda yükümlü değildir. Cezası da olmaz.
III.  Allah’ın subûtî sıfatlarında tekvin sıfatı yoktur. Kudret sıfatı yaratma işlevini yerine getirir.
verilen genel görüşler aşağıdaki mezhepler ile eşleştirildiğinde doğru sıralama aşağıdakilerden hangisi olur?

I             II              III

İslam Dininde teslimiyet genel başlıkta üç türlü olur. Bunlardan biriyle tasdik edilmesine inanç denir. Bir başkasıyla olana ikrar denir. Son olarak teslimiyeti göstermenin bir başka şekline göre olur ki buna da ameller denir. Buna göre imanın gösterildiği bu üç şekil aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?

Kur’an-ı Kerim’den bir ayete inanmaz isek ve namaz kılan biri olsak dahi imanımızın durumu aşağıdakilerden hangisi olur?

Genellikle fıkıhta Hanbeli olanlar akaidde bu mezhebe mensupturlar. Hadisle ilgilenen bilginler de çoğunlukla bu inancı benimsemişlerdir. Günümüzde dünya Müslümanlarının %12’sini kapsamaktadırlar. En yoğun oldukları ülkeler Suudi Arabistan, Kuveyt ve Körfez ülkeleridir.
Metinde bahsi geçen mezhep aşağıdakilerden hangisidir?

“Bedevîler inandık dediler. De ki: Siz iman etmediniz, ama boyun eğdik deyin. Henüz iman kalplerinize yerleşmedi...” (Hucurât/14)
Bu ayette asıl vurgulanmak istenen ana ilişki aşağıdakilerden hangisidir?

Allah’ın hiçbir şeye ihtiyaç duymaksızın bizzat var olması anlamına gelir. O’ndan başka herşey var olmak ve varlığını devam ettirebilmek için başka bir varlığa ihtiyaç duyar.
Parçada anlatılan Allah’ın zati sıfatı aşağıdakilerden hangisidir?

Allah’ın varlığına delâlet eden ve insanı bu konuda düşünmeye ve iman etmeye çağıran Kur’an ayetlerini ve hadisleri dikkatlice inceleyip hem de dış dünyayı ve insanın yaratılışını gözlemleyen âlimler bazı deliller ortaya koymuştur. Bunlardan âlemin ve âlemdeki varlıkların sonradan yaratılmış olup bir yaratıcıya muhtaç olduğu deliline denir. Parçada hakkında bilgi verilen delil çeşidi aşağıdakilerden hangisidir?

Şia’nın önemli bir kolu olup, Hz. Ali’nin oğlu Hüseyin’in torunu Zeyd bin Ali taraftarlarına verilen isimdir. Mezhep anlayışı bakımından Ehl-i Sünnet’e oldukça yakın bir mezheptir. Bu mezhebi, diğer fıkıh mezheplerinden farklı kılan en belirgin husus fıkhî ve kelâmî yönünden ziyade siyasî yönüdür.
Cümlede özelliği verilen mezhep aşağıdakilerden hangisidir?

İslam dünyasında hicri II. asırdan itibaren ortaya çıkan bid‘atçı mezheplere, özellikle akılcı bir tavır takınan Mu‘tezile’ye karşı olarak Ehl-i sünnet kelamının iki önemli mezhebi Matüridiye ve Eş‘ariyye ortaya çıkmıştır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi Eş’ariliğin genel görüşlerinden biri değildir?

“Muhakkak ki Allah adaleti, iyiliği ve akrabaya yardım etmeyi emrediyor (irade ediyor)...” (Nahl/90) ayetindeki irade çeşidi aşağıdakilerden hangisidir?

Hz. Peygamber bir hadislerinde Yahudilerin yetmiş bir, Hristiyanların yetmiş iki fırkaya ayrıldığını, kendi ümmetinin yetmiş üç fırkaya ayrılacağını, bunlardan birinin kurtuluşta, diğerlerinin ateşte olacağını belirtmiş, kurtuluşa erenlerin kimler olacağı sorusuna “Benim ve ashabımın yolunu izleyenler” (Ebu Davud) cevabını vermiştir. Ancak hadiste geçen “kurtuluşa erenler” ve “ateşte olanlar” ayrımı göz önünde bulundurularak bütün mezhepler kendilerinin ‘kurtuluşa eren grup’ olduklarını iddia etmişlerdir.
Parçada anlatılan grup aşağıdakilerden hangisidir?

I. Türkiye’de halkın büyük çoğunluğunun fıkıhta mensubu olduğu mezheptir.
II. Türkler arasında yaygın olan itikadi mezheptir.
Bu mezhepler sırasıyla aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?

Özel isimler diğer dillere tercüme edilemezler. Hatta Arapça olan bir başka kelimenin onun yerini tutması da mümkün değildir. Bu sebeple bilginler ister Arapça olsun, ister diğer herhangi bir dilden olsun, başka bir kelimenin “………..” isminin yerini tutamayacağı konusunda fikir birliği içindedirler.
Metinde verilen boşluğa aşağıdaki Allah’ın isimlerinden hangisi getirilmelidir?

İspat-ı vacip; İslam’da Allah’ın varlığını ispatlamak için yapılan tüm faaliyetlere denir.
Buna göre;
I. Fıtrat delili
II. Hudus delili
III. İmkân delili
IV. Nizam delili
Verilenlerden hangisi Allah’ın varlığının delilleri arasında sayılabilir?

I. Haricilere göre Büyük günah işleyenler kâfirdir.
II. Mutezile ve Şia’ya göre Büyük günah işleyenler iman ile küfür arasındadır.
III. Selefilere göre İmanı olduğu hâlde günah işleyen veya ameli terk eden kişi asi mümindir.
Büyük günah konusunda verilen mezheplerin görüşlerinden hangisi doğrudur?

Kalbinde inancı olduğu halde inancını diliyle söyleyen, fakat çeşitli sebeplerle ameli terk eden, büyük günahlardan birini işleyen kimseye denir.
Metinde bahsedilen kavrama İslam literatüründe verilen isim aşağıdakilerden hangisidir?

Hanefiler’in büyük bir çoğunluğu inançta aşağıdaki mezheplerden hangisine bağlıdırlar?

Aşağıdakilerden hangisi imanda artmanın hem nitelik hem de nicelik yönünden olacağını söyleyen mezheplerden biri değildir?

Allah’ın birliğini, Hz. Muhammed’in peygamberliğini ve onun, Allah’tan getirdiklerini kabul ettiklerini söyleyerek, müslümanlar gibi yaşadıkları halde, kalpten inanmayan kimselere denir. Bu kişiler İslam toplumu için açık kafirden daha tehlikelidirler. Çünkü onlar dıştan müslümanmış gibi gözüktüklerinden tanınmaları mümkün değildir.
Parçada söz konusu olan tasdik ve inkâr açısından insan grubu aşağıdakilerden hangisidir?

“el-menzile beyne’l-menzileteyn” ilkesi hariç Mu‘tezile’nin diğer esaslarını küçük farklılıklarla benimseyen mezhep aşağıdakilerden hangisidir?

Akaid konusunda Ebü’l-Hasan Ali b. İsmail el-Eş‘ari’nin görüşlerini benimseyen Ehl-i sünnet mezhebine verilen isimdir. İmam Eş‘ari’nin fıkıhta Şafii mezhebine bağlı olması ihtimali kuvvetlidir. İmam Eş‘ari, Allah’ın ezeli sıfatları bulunduğunu kabul etmiş, inanç konularında akla da değer vererek, ayet ve hadislerin yanında akli deliller de kullanmıştır. Malikiler’in hemen hemen tamamı ile Şafiiler’in dörtte üçü, Hanefiler’le Hanbeliler’in çok az bir kısmı inançta Eş‘ariyye mezhebini benimsemişlerdir.
Bu mezhebin yaygın olarak bulunduğu bölgeler arasında aşağıdakilerden hangisi bulunmaz?

Kelam ilminin üç temel görevi ve gayesi vardır. Bunlar İslam dininin inanç esaslarını akli ve nakli delillerle;
I. İspat etmeye çalışmak,
II. Şüpheleri izale etmek,
III. İnanç esaslarını açıklamak,
Verilenlerden hangisi bu görevler arasında sayılabilir?

Aşağıdakilerden hangisi Kur’an-ı Kerim’e iman etmenin şartlarından biri değildir?

İtikadî ve amelî konulardaki temel yaklaşımlarını şu şekilde özetlemek mümkündür:
• Hukukun kaynağı nasların zâhirî mânalarından ibarettir. Tek tek sahâbîlerin görüşleri kaynak sayılmasa da sahâbenin icmâî ya da ortak algısı naasların mâna ve mefhumunu yansıttığı için delildir.
• Re’y, ta‘lîl, kıyas, istihsan ve istislâh asla hüccet olamaz; çünkü bunlarda şahsî görüş devreye girmektedir.
• Taklit karşıtlığı.
Buna göre temel yaklaşımları verilen mezhep aşağıdakilerden hangisidir?

Maturidiyye mezhebi;
I. Türkiye
II. Balkanlar
III. Çin
IV. Kuzey Afrika
V. Arap Yarımadası
verilen ülkelerden hangilerinde yaygınlık göstermiştir?

İsbat-ı vacip delillerinden olan;  Tabiatta gözlemlenen mükemmel uyumdan hareket eden, İbn Rüşd tarafından Kur'an delili olarak adlandırılan delil aşağıdakilerden hangisidir?

Genellikle fıkıh mezhepleri, kurucularının isimleri ile anılır. Hanefi mezhebi, Maliki mezhebi gibi. Akaid mezhepleri ise, Şia, Mu‘tezile, Havaric gibi belli topluluklara nisbet edildiği gibi kurucusuna izafetle de anılmıştır. Buna göre kurucusuna izafetle anılan mezheplere aşağıdakilerden hangisi örnek olarak gösterilebilir?

İslam dininin temel prensiplerine inanmayan, Hz. Peygamber’in yüce Allah’tan getirdiği kesin olan ve tevatür yoluyla bize kadar ulaşmış bulunan esaslardan (zarurat-ı diniyye) bir veya birkaçını yahut da tamamını inkâr eden kimseye denir. Mesela namazın farz, şarabın haram oluşunu inkâr eden, meleklerin ve cinlerin varlığını kabul etmeyen kimseler bu gruptandır. Tanımı verilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Sözlükte, “duyularla algılanamamak, gizlenmek” anlamına gelen gayb kökünden isim olup “kaybolma, gizlenme” demektir. Şia’nın aşırı taraftarları Hz. Ali, Muhammed b. Hanefiyye ve Muhammed b. İsmâil’in ölmediklerini, gizlilik içinde olduklarını söylemektedirler.
Metinde tanımı verilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?

Farsça’daki Hüda ve Yezdân, Türkçe’deki Calab... gibi isimler her ne kadar Allah özel isminin yerine  geçmezse de âyet ve hadislerde geçen bazı isimler Allah’ın diğer isimlerinin yerine kullanılabilir. Buna göre aşağıdakilerden hangisi bu isimlerden biri değildir?

Eşarilik, 3. asrın başlarında Ebü’l-Hasan Ali b. İsmâil el-Eş‘arî ile ortaya çıkan ehli sünnet mezheplerinden birisidir. Eşari mezhebi selefilik mezhebinin tersine inanç konularında akla da değer vererek, âyet ve hadislerin yanında aklî deliller de kullanmıştır.
Buna göre aşağıdakilerden hangisi Eş’ariliğin genel görüşlerinden biri değildir?

“İmam-ı Azam” (büyük imam) lakabı ile anılır. Dinin genel ilke ve amaçları açısından yeniden değerlendirmeye ve sınırlı naslar ile sınırsız olaylar, naklin hükmü ile aklın yorumu, hadis ile re’y arasında makul bir denge kurmaya çalışmıştır. Bunun için de örf ve âdeti, Kur’an’ın genel ilkelerini, kamu yararını daima göz önünde bulundurmuş ve istihsan metodunu sıklıkla kullanmıştır. Verdiği hüküm ve fetvalarında şahsi teşebbüs ve sorumluluğun, kişi hak ve hürriyetlerinin korunmasını ilke edinmiştir.
Metinde bahsedilen müçtehid aşağıdakilerden hangisidir?