DKAB2020 – ÖABT / DKAB – Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliğitarih 23 Nisan 202423 Nisan 2024Geliştirici: Arif_Arslaner 2020 – ÖABT / DKAB – Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenliği 2020-ÖABT/DKAB 1 / 75 2018 Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersi Öğretim Programı'yla ilgili olarak aşağıdakilerden hangisi yanlıştır? A) Adalet, dostluk, dürüstlük vb. kök değerler öne çıkarılmıştır. B) Üniteler her sınıf düzeyinde aynı öğrenme alanlarına göre sıralanmıştır C) .Ünite sayıları tüm sınıflar düzeyinde beş olarak belirlenmiştir. D) Mezhepler üstü bir yaklaşımla hazırlanmıştır. E) Yetkinlikler, Türkiye Yeterlilikler Çerçevesinde (TYÇ) belirlenmiştir. 2 / 75 2018 Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersi Öğretim Programı'nda (İlkokul 4 ve Ortaokul 5, 6, 7 ve 8. sınıflar) yer alan aşağıdaki kazanımlardan hangisi öncelikli olarak sosyal ve vatandaşlıkla ilgili yetkinlikleri geliştirmeye yöneliktir? A) Zararlı alışkanlıkların başlama sebeplerini sorgular. B) Peygamberlerin özelliklerini ve görevlerini açıklar. C) Dünya hayatı ile ahiret hayatı arasındaki ilişkiyi yorumlar D) Zekât, infak ve sadakanın bireysel ve toplumsal önemini fark eder E) İslam’da namaz ibadetinin önemini ayet ve hadislerden örneklerle açıklar 3 / 75 İlahiyat fakültesi dinî musiki dersi öğretim üyesi Ayşe Hanım, derslerinde öğrencilerine musikideki farklı makamları öğretmiştir. Öğrencilerden birine hicaz makamında ezan okutmuş, aynı öğrenciden bu ezanı rast makamında yeniden okumasını istemiştir. Buna göre Ayşe Hanım öğrencilerine psikomotor alanın hangi basamağında bir yetkinlik kazandırmayı amaçlamaktadır? A) Yaratma B) Beceri hâline getirme C) Duruma uydurma D) Uyarılma E) Rehber denetiminde yapma 4 / 75 Bir din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmeni “Medine'ye hicretin sebep ve sonuçlarını irdeler.” kazanımını bir kavram haritası kullanarak işlemek ister. Buna göre öğretmenin aşağıdaki kavram haritası türlerinden hangisini kullanması en uygun olur? A) Hiyerarşik B) Dönen diyagramlar C) Akış çizgisi D) Balık kılçığı E) Örümcek ağı 5 / 75 Kur’an-ı Kerim dersine giren bir öğretmen, öğrencilerin Arap harflerini telaffuz etmekte zorlandıklarını görmüş ve bu amaçla bir dizi etkinlik planlamıştır. Öğretmen, ilk olarak harfleri ikişer ikişer akıllı tahtada göstermiş ve ardından da öğrencilere dinletmiştir. Devamında bu harflerin mahreçlerini açıklayarak kendisi seslendirmiş ve her bir harfin okunuşundan sonra bütün sınıfın kendisini tekrar etmesini, son olarak da öğrencilerin aynanın karşısına geçip bu harfleri telaffuz etmelerini istemiştir. Bu öğretmenin aşağıdaki zekâ türlerinden hangisine başvurduğu söylenemez? A) Ritmik B) Kinestetik C) Matematiksel D) Sözel E) Görsel 6 / 75 Horace Bursnell'in, “Hiçbir gerçek, salt kelimelerle öğretilemez, entelektüel ve mantıki yöntemlerle yorumlanamaz; gerçek, bilinmeden önce bağlam içinde yaşanmalıdır.” ilkesini esas alan bir öğretmenin ders planında aşağıdaki yöntemlerden hangisini öncelikli olarak kullanması beklenir? A) Küçük grup tartışması B) Vızıltı grupları C) Münazara D) Beyin fırtınası E) Gezi-gözlem 7 / 75 4. sınıf din kültürü ve ahlak bilgisi dersinde Ömer Öğretmen, “Din güzel ahlaktır.” konusunda öğrencilerin dinleme becerilerini geliştirmeyi hedefler. Bu amaçla önce sınıfa ahlakın tanımını ve ahlaki davranışların neler olduğunu sorar ve aldığı cevapları tahtaya yazar. Daha sonra öğrencilerine ahlaki davranışlarla ilgili bazı kelimelerin boş bırakıldığı bir çalışma kâğıdı dağıtır. Çalışma kâğıdını nasıl dolduracaklarına dair ilkeleri okur ve bu ilkeleri uygulamalarını ister. Devamında çalışma metnini seslendirir. Öğrencilerinden okuduğu metinde eksik bırakılan boşlukları doldurmalarını, dersin sonunda ise her konunun ana hatlarını birkaç cümleyle anlatmalarını ister. Aşağıdakilerden hangisi Ömer Öğretmen’in bu derste uyguladığı etkili dinleme becerileri geliştirme tekniklerinden biri değildir? A) Bağlamdan yararlanma B) Sunuyu özetleme C) Yönergeleri izleme D) İlişkili ilişkisiz konuyu ayırt etme E) Yöneltmeli dinleme 8 / 75 Fatma Öğretmen, Kur’an-ı Kerim dersinde öğrencilerin sure ezberlerini düzenli bir şekilde vermelerini sağlamak istemektedir. Bu amaçla ezberini zamanında yapan öğrencilerin isimlerini “Sınıfın Yıldızları” olarak adlandırdığı bir tabloya asarak diğer öğrencileri ezber yapmaya teşvik etmektedir. Fatma Öğretmen’in bu uygulaması, Sosyal Öğrenme Kuramı'na göre aşağıdaki kavramlardan hangisiyle ifade edilir? A) Dolaylı ceza B) Dolaylı duygu C) Dolaylı edinim D) Dolaylı pekiştirme E) Dolaylı değerlendirme 9 / 75 Bir din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmeni, dersinde israf konusunu işlerken altı şapkalı düşünme tekniğini grup çalışmasında kullanmak ister. Bu amaçla sınıfı gruplara ayırır ve her gruba bir şapka rengi verir. Grupların şapka rengine göre hazırlamış oldukları sunum ve materyalleri paylaşmalarını ister. Birinci grup, ülkemizde son on yılda israf edilen su ve gıda verilerini istatistiksel olarak sunup dünya genelinde açlık sıkıntısı çeken ülkelerin ihtiyaç duydukları gıda ve su miktarlarıyla karşılaştırır. İkinci grup ise israfı engellemek için birey ve toplum tarafından yapılması gerekenlere özgün çözümler üretip olaya farklı bir bakış açısı geliştirir. Bu grupların temsil ettiği şapka renkleri aşağıdakilerden hangisidir? irinci Grup - İkinci Grup A) Beyaz - Yeşil B) Sarı - Mavi C) Beyaz - Sarı D) Mavi - Yeşil E) Yeşil - Sar 10 / 75 Din kültürü ve ahlak bilgisi dersinde öğretmen, öğrencilerin tevekkül kavramıyla ilgili bazı yanlış bilgilere sahip olduklarını tespit eder. Bu kavramla ilgili yanılgıları belirginleştirecek ve doğru bilgiye ulaştıracak bir materyale ihtiyaç duyar. Bu amaçla öğrencilerin biri doğru, diğerleri yanlış olmak üzere farklı fikirlerini konuşma baloncuğu şeklinde gösterebileceği bir materyal hazırlamanın uygun olacağını düşünür. Buna göre öğretmeni amacına ulaştıracak en uygun materyal aşağıdakilerden hangisidir? A) Kavram ağı B) Zihin haritası C) Kavram haritası D) Poster E) Kavram karikatürü 11 / 75 7. sınıf din kültürü ve ahlak bilgisi dersine giren bir öğretmen “Dünya ve Ahiret Hayatı” konusunu işlemek için öğrencilerine şu açıklamayı yapar: “Arkadaşlar! Şimdi sizinle hayatı anlamlandırmada ahiret hayatının önemi üzerine bir tartışma yapacağız. Önce sınıfta sıralardan büyük bir çember oluşturacağız, bu büyük çemberin içine ondan daha küçük bir çember yerleştireceğiz. İç çemberde, tartışmada gönüllü olan arkadaşlarımız yer alacak. Sınıfın geri kalan kısmına ise büyük çemberde yer vereceğiz. Tartışmanın başlangıcında büyük çemberde yer alan ancak ilerleyen vakitlerde fikrini değiştirip tartışmaya aktif olarak katılmak isteyen arkadaşlarımız için küçük çemberde yer ayıracağız. Bu parçaya göre öğretmenin uygulayacağı teknik aşağıdakilerden hangisidir? A) Kartopu B) Akvaryum C) Ters beyin fırtınası D) Görüş geliştirme E) Nesi var 12 / 75 Eğitim psikologları insanın gelişiminde kalıtımın mı yoksa çevrenin mi belirleyici olduğu konusunda farklı görüşlere sahiptirler. Genel kabul her ikisinin de etkili olduğudur; gelişimin bazı alanlarında kalıtımın, bazı alanlarında ise çevrenin daha etkili olduğu şeklindedir. Nitekim Hz. Muhammed’in sözlerinde de bu iki faktörün birlikte etkili olduğuna dair ifadeler bulmak mümkündür. Aşağıdaki hadislerden hangisi bu parçada bahsedilen duruma örnek verilebilir? A) Çocuklarınızdan yedi yaşına geldiklerinde namaz kılmalarını isteyin. B) Her çocuk fıtrat üzere doğar. Daha sonra anne babası onu Yahudi, Hristiyan veya Mecusi yapar. C) Hiçbir baba, evladına güzel ahlaktan daha üstün bir hediye vermemiştir. D) Kim üç kız çocuğunun geçimini üstlenir, onları terbiye edip evlendirir ve onlara güzel davranırsa ona cennet vardır. E) ğlum, besmele çek, sağ elinle ve kendi önünden ye. 13 / 75 Milli Eğitim Bakanlığı, 2017 yılında Öğretmenlik Mesleği Genel Yeterliklerini belirlemiş, bu yeterliklerin açılımı olarak da Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmeni Özel Alan Yeterlikleri başlığı altında altı temel alan oluşturmuştur. Din olgusu alanında “Öğrencilerin farklı din ve inanışları tanımalarına rehberlik edebilme” yeterliği de bunlardan biridir. Buna göre bir din kültürü ve ahlak bilgisi öğretmeninin bu yeterlik kapsamında aşağıdaki davranışlardan hangisini göstermesi beklenmez? A) Din ve inançları ana kaynaklarına dayalı olarak inceleme ve araştırma alışkanlığı kazandıracak etkinlikler düzenleme B) Öğrencilerin bireysel farklılıklarını göz önünde bulundurarak farklı din ve inanışlar konusuna saygı ve hoşgörü ile yaklaşmalarını sağlayacak etkinlikler düzenleme C) Toplumda genel olarak kabul edilen dini temel alarak farklı dinlerin ritüellerini karşılaştırmalarına ve değerlendirmelerine rehberlik etme D) Farklı inanışlardan olan insanların, birbirlerine empatiyle yaklaşmalarını sağlayacak fikirler geliştirmeleri konusunda meslektaşlarına rehberlik etme E) Öğrencilerin günümüzde yaşayan dinlerin temel özelliklerini araştırmalarına rehberlik etme 14 / 75 Gelişim özellikleri dikkate alındığında 3-6 yaş çocukluk dönemi din eğitimiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi yanlıştır A) Bilişsel öğrenme merkezli din eğitimi tercih edilmelidir. B) Çocuklara dinî duygularını ifade etme imkânı verilmelidir C) Dinî kavramların öğretiminde çocuk edebiyatından yararlanılmalıdır. D) Din eğitiminde çocukların sembolik düşünme biçimlerinden faydalanılmalıdır. E) Dinî kavramların öğretiminde çocuğun yaşantılarından yararlanılmalıdır. 15 / 75 Hz. Muhammed, kendisine “Amellerin en hayırlısı hangisidir?” sorusunu soran sahabelere çeşitli cevaplar vermiştir. Örneğin asık suratlı bir kişiye “İnsanlara güler yüz göstermendir.”, merhametsiz bir kişiye “Anne ve babana hürmet etmendir.”, cimri bir kişiye ise “İnsanlara su içirmen ve yemek yedirmendir.” cevabını vermiştir. Buna göre Hz. Muhammed’in yaklaşımı, aşağıdaki öğretim ilkelerinin hangisi kapsamında değerlendirilir? A) Yakından uzağa B) Güncellik C) Hayata yakınlık D) Somuttan soyuta E) Öğrenciye görelik 16 / 75 Yeni dinî hareketlerden; - Tanrı’nın birliğini savunarak teslisi reddeden, - ibadet esnasında resim, heykel ve haç gibi nesnelerin kullanılmasına karşı çıkan, - dinler arası diyalog ve kaynaşma faaliyetlerine karşı çıkan, - Hristiyanlığı Yahudiliğin devamı olarak gören grup aşağıdakilerden hangisidir? A) Mormonlar B) Yehova Şahitleri C) Moonculuk D) Sayentoloji E) Satanizm 17 / 75 Bir kurtarıcının gelerek kötülükleri ortadan kaldıracağı inancı pek çok dinde olduğu gibi Hinduizm’de de vardır. Ancak bu dinde, diğer dinlerden farklı olarak Tanrı'nın gelişi kıyametin habercisi değildir. Onlara göre Tanrı Vişnu; kötülüklerin arttığı ve dinî değerlerin zayıfladığı dönemlerde bedenleşerek yeryüzüne iner, Hinduizmi yok olmaktan kurtarır, kötüleri cezalandırır, evrendeki düzeni yeniden tesis eder ve makamına geri döner. Bu parçada bahsedilen inanç aşağıdaki kavramlardan hangisiyle ifade edilmektedir? A) Avidya B) Mokşa C) Samsara D) Avatara E) Nirvana 18 / 75 Protestanlığın temel özellikleriyle ilgili, I. Kutsal kitabı yorumlama yetkisi kiliseye aittir. II. Papanın yanılmaz olduğu kabul edilemez. III. Ruhban sınıfını oluşturan kişilerin evlenmeleri yasaktır. IV. Papazların günah çıkarma yetkisi yoktur. ifadelerinden hangileri doğrudur? A) II ve IV B) Yalnız II C) I ve III D) III ve IV E) I, III ve IV 19 / 75 Cumhuriyet Dönemi'nin ilk din öğretimi programı 1924 tarihli İlk Mektep Kur’ân-ı Kerim ve Din Dersleri Programı'dır. Bu programda çocuklara İslam dini hakkında temel bilgileri vermek suretiyle İslam'ı sevdirmek ve benimsetmek hedeflenmiştir. Bu programda benimsenen yaklaşım aşağıdakilerden hangisidir? A) Mezhepler üstü B) Mezhebî C) Mezhepler arası D) Antropolojik E) Kültürler arası 20 / 75 Medresedeki görevliler ve bu kişilerin yaptıkları görevlerle ilgili; I. Talebe-i ulum - Öğrenim gören öğrenci, II. Dersiâm - Halka açık olan dersleri veren görevli, III. Suhte - Belirli öğrenim basamaklarını geçmiş yetişmiş öğrenci eşleştirmelerinden hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız III C) I ve II D) II ve III E) I, II ve II 21 / 75 Osmanlı döneminde medreselerden mezun olan öğrenciler, aldıkları eğitime uygun görevlere atanmak için sıra beklerlerdi. Göreve atanıncaya kadar özellikle ramazan ayında köy ve kasabalara giderek toplumu irşad ederlerdi. Böylece görevleriyle ilgili bir tür ön uygulama yapmış olurlardı. Daha sonra sırası gelenler alt dereceli medreselere atanır ve zamanla terfileri yapılırdı. Bu parçada bahsedilen uygulama aşağıdakilerden hangisi ile ifade edilir? A) Tedrisat B) Mülazemet C) Matlab D) İcazet E) Tetimme 22 / 75 Din psikolojisinin öncü isimleri ve temel görüşleriyle ilgili aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi yanlıştır A) William James - Önemli olan inancın işlevidir. Herhangi bir inanç kişiye fayda sağlıyorsa bu inanç kıymetli ve önemlidir. B) Erich Fromm - Dinler, merkezinde tanrının olup insanın önemsizleştiği otoriter dinler ve insancıl özelliklerin gelişmesini destekleyen hümaniter dinler olarak ikiye ayrılır. C) Viktor Frankl - Dinler hayata anlam veren ve bu konuda insanı destekleyen kurumlardır. Logoterapi yöntemi bireye hayatında anlamlı olanı bulmasına katkı sağlar. D) Carl G. Jung - Din, insanı nevrotik hastalıklardan koruyan, zor zamanlarda sığınak olan ve problemlerinden kurtulmasına yardım eden bir psikoterapi sistemidir. E) Alfred Adler - İnanç yedi ayrı evreden oluşan bir gelişim sürecidir, evrensel bir olgudur ve geçmişte dinî mahiyetli iken günümüzde seküler inanç da söz konusudur. 23 / 75 Aşağıdakilerden hangisi din psikolojisinin amaçları arasında yer almaz? A) Dindarlık ve ruh sağlığı ilişkisini incelemek B) Dindar bireylerin iç dünyasını betimlemek C) Modern dünyada dinin doğru yorumunu ortaya koymak D) Dinin insan davranışlarındaki tezahürlerini araştırmak E) Din eğitimi ve din sosyolojisi gibi alanlara veri sağlamak 24 / 75 Üniversite sınavına hazırlanan Mehmet, son dönemlerde dinî inancı ile ilgili bazı sorgulamalarda bulunmaktadır. Zaman zaman “Melekler gerçekten var mı?” diye düşünmekte, bu şüphe duygusundan dolayı kendini suçlamakta ve günahkâr hissetmektedir. Mehmet’in dinî alanda yaşadığı bu ikilemler, Erikson’un Psikososyal Gelişim Kuramı’ndaki hangi çatışmaya karşılık gelmektedir? A) Girişkenliğe karşı suçluluk B) Çalışkanlığa karşı aşağılık duygusu C) Kimlik kazanmaya karşı rol karmaşası D) Üretkenliğe karşı durgunluk E) Benlik bütünlüğüne karşı umutsuzluk 25 / 75 I. Dinlerin ortaya çıkışındaki toplumsal sebeplerin araştırılması II. Din ve toplum arasındaki etkileşimin incelenmesi III. Dinî yaşantının ana ilkelerinin belirlenmesi IV. Dinî yaşamın toplumsal ve dünyevi görünümlerinin ele alınması Yukarıdakilerden hangileri din sosyolojisinin konuları arasında yer alır? A) I ve II B) III ve IV C) I, II ve III D) I, II ve IV E) II, III ve IV 26 / 75 Hadariler, huzur ve rahatlık döşeğine sere serpe uzanmışlar, nimet ve refah denizine dalmışlar; mallarını ve canlarını savunma işini kendilerini idare eden valilerine ve hükümdarlarına havale etmişlerdir. Onlardaki bu hâl, nesilden nesile sürüp gitmiş ve bu durum tabiatlarında mevcut bir huy ve karakter hâline gelmiştir. Bedeviler ise toplumdan ayrı kalıp tek başlarına yaşadıkları arazide vahşi ve yabani bir duruma geldikleri, koruyucudan uzak kaldıkları, surlar ve kapılarla muhafaza edilen yerlerde yaşamadıkları için kendilerini muhafaza işi ile bizzat meşgul olmuşlardır. Bu parçada aşağıdakilerden hangisi vurgulanmaktadır? A) Birey ve toplumun karakterinde yaşam şartları etkili olmaktadır. B) Hadarilik ve bedevilik, ırksal bir olgudur. C) Güvenlik kaygısı, medeni bir toplum inşasına engel olmaktadır. D) Çevresel faktörlerin medenileşmeye etkisi sınırlıdır. E) Birey ve toplum arasındaki uyum, medeniyete kapı aralamaktadır. 27 / 75 Erken dönem din sosyolojisiyle ilgilenen düşünürlerin çoğu dine karşı olumsuz bir yaklaşıma sahip olmuşlar; din-toplum ilişkilerini niteliksel ve niceliksel gelişme içerisinde ele alarak ilerlemeci ve modernleşmeci bir bakış açısıyla yorumlamışlardır. Bu sosyologların çoğu, modernleşme ve dünyevileşmeyle birlikte dinî inancın zayıflayacağını öne sürmüşlerdir. Onlara göre din, insanların hayata ve doğaya akılla ve bilimle anlam veremedikleri bir dönemin ürünüdür. Bilim ilerledikçe insanların dine olan ilgileri de azalacaktır. Aşağıdaki din sosyologlarından hangisinin bu türden bir düşünceyi savunduğu söylenemez? A) Auguste Comte B) Karl Marx C) Max Müller D) James Frazer E) Joachim Wach 28 / 75 Kötülük problemi, antik felsefeden günümüze kadar felsefecilerin ve kelamcıların gündemini meşgul etmiştir. Bu kapsamda “Tanrı kötülüğü önlemek istiyor da önleyemiyor mu? O hâlde güçsüzdür. Önleyebiliyor da önlemek mi istemiyor? O hâlde iyi niyetli değildir. Hem önlemek istiyor hem de önleyebiliyorsa bu kadar kötülük nasıl var olabiliyor?” gibi sorulara birçok felsefeci veya kelamcı tarafından cevap aranmıştır. Bu parçada bahsedilen soruların temel hareket noktası aşağıdakilerden hangisidir? A) Âlemin kadim olup olmadığı B) Tekvinin, mükevvenden ayrı olup olmadığı C) İlim ve irade arasında ayrım bulunup bulunmadığı D) Tanrı’nın mutlak iyi olup olmadığı E) Bilginin objektif olup olmadığı 29 / 75 Tarihte pek çok kişi çeşitli gerekçelerle ateistlikle suçlanmıştır. Örneğin tanrı kavramı Yehova'dan daha geniş olduğu için Spinoza, Yunan popüler tanrılarını reddettiği ve bir tür monoteizme yöneldiği için Sokrates ve Romalıların tanrı kavramlarını kabul etmedikleri için ilk Hristiyanlar ateistlikle suçlanmışlardır. Bu parçada aşağıdakilerden hangisi vurgulanmaktadır? A) Bir kişinin ateist olarak nitelenmesi çoğu kez yaşadığı çevrenin dinî kabulleriyle ilgilidir. B) Ateist olmak, dinî bir tutumdan ziyade felsefi bir yaklaşım tarzıdır. C) Ateistler, Tanrı’nın varlığına değil genellikle ilahî dine karşı çıkmışlardır. D) Bir kişinin ateist olarak nitelenmesi için kendi beyanı esas alınmalıdır. E) Bir kişinin ateist olarak değerlendirilmesinde neye inanmadığı değil neye inandığı önemlidir. 30 / 75 Düşünürler ve Tanrı’nın varlığına dair meşhur oldukları delillerle ilgili; I. İbn Rüşd - İnayet ve ihtira, II. İbn Sina - Dinî tecrübe, III. Kant - Ahlak, IV. David Hume - Teleolojik eşleştirmelerinden hangileri doğrudur? A) Yalnız III B) I ve II C) I ve III D) II ve IV E) II, III ve IV 31 / 75 Casiye Suresi'nin 24. ayetinde “...Hayat ancak yaşadığımızdan ibarettir. Ölürüz ve yaşarız, bizi ancak zaman helak eder.” şeklinde ifadeler kullanan bir gruptan bahsedilmektedir. Aynı surenin 26. ayetinde ise “...Allah sizi yaşatıyor. Sonra sizi öldürecek sonra da kendisinde şüphe olmayan kıyamet gününde sizi bir araya getirecek ama insanların çoğu bilmez.” ifadesiyle söz konusu grup eleştirilmektedir. Bu parçada eleştirilen grup aşağıdakilerden hangisidir? A) Dehriyyun B) İşrakiyyun C) Meşşaiyyun D) Revakiyyun E) Tabiiyyun 32 / 75 Tarık b. Ziyad döneminde fethedilen Endülüs bölgesi Müslüman idaresine geçtikten sonra önemli bir ilim merkezi hâline gelmiştir. Özellikle X. yüzyıldan sonra bu bölgede felsefe alanında birçok düşünür yetişmiştir. Aşağıdakilerden hangisi bu düşünürlere örnek verilemez? A) İbn Tufeyl B) İbn Bacce C) İbn Miskeveyh D) İbn Rüşd E) İbn Meymun 33 / 75 İslam felsefesi öğretim üyesi Cemil Bey, dersinde İslam filozoflarının varlıkla ilgili görüşlerinden bahsederken şu değerlendirmelerde bulunmuştur: “Kozmik varlık, değişen ve değişmeyen olmak üzere iki kısma ayrılır. Fizik, değişen; metafizik ise değişmeyen varlıkların bilgisini içerir. Teorik planda varlığın ilk sebebini ve en son gayesini araştıran metafizik, aynı zamanda varlık hakkında külli bilgiler sunar ve insanı ilk sebebin bilgisine götürür. Dolayısıyla, yalnızca sebepleri bilinebilen bilgiler gerçek bilgi vasfını haizdir.” Buna göre Cemil Bey aşağıdakilerden hangisini vurgulamaktadır? A) Sebebin bilgisi sebeplinin bilgisinden daha değerlidir. B) Sebeple sonuç arasındaki ilişki arızidir. C) Bütünün bilgisi parçanın bilgisinden bağımsız değildir. D) Fizik ve metafizik arasında doğrusal bir ilişki vardır. E) Evrendeki her şey bir düzen ve gayeye göre işler. 34 / 75 Müslümanlar fethettikleri bölgelerde ilim ve kültür merkezleri tesis etmeye büyük önem vermişlerdir. Bu şehirlerden biri Abbasi Halifesi Ebu Ca’fer el-Mansur tarafından kurulmuş ve uzun süre Abbasilerin hilafet merkezi olarak kalmıştır. Nizamiye ve Müstansıriyye medreseleri ile meşhurdur. XIII. yüzyılın ortalarında Moğol saldırıları ile büyük bir tahribata uğramış ve bir daha ihtişamlı günlerine geri dönememiştir. Bu parçada bahsedilen şehir aşağıdakilerden hangisidir? A) Buhara B) Kahire C) Şam D) Bağdat E) Merv 35 / 75 İslam devletlerinde idarecilerle halk arasında yapılan seçim veya bağlılık karakteri taşıyan akde, biat adı verilir. Hz. Muhammed döneminde çoğunlukla dinî hükümlere bağlı kalmak ve peygambere itaat etmek anlamında kullanılan biat, Hz. Ebu Bekir’in halife seçilmesinden sonra siyasi bir mahiyet kazanarak devlet başkanını seçme veya bu makama gelmiş kişiye bağlılık sunma anlamında kullanılmıştır. Tarafların her biri için hukuki sonuçlar doğuran biat, grup hâlinde veya teker teker gerçekleştirilebilir. Bu parçadan hareketle biatla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenemez? A) Karşılıklı yükümlülükleri olan bir sözleşmedir B) Açık bir irade beyanıdır. C) Devlet başkanını tasdik anlamındadır. D) Sözlü olarak yapılmalıdır E) Zaman içerisinde muhtevasında değişiklik olmuştur. 36 / 75 İslam mimarisinin önemli örneklerinden; - Nasıriler tarafından inşa edilen, - Endülüs’teki İslam süsleme sanatının zirvesi kabul edilen, - Arslanlı Avlu olarak bilinen 12 arslanlı fıskiyeli havuza sahip saray aşağıdakilerden hangisidir? A) Alkazar B) Kusayru Amre C) Elhamra D) Belkuvara E) Medinetüzzehra 37 / 75 Hat, İslam’ın ilk yıllarından itibaren Kur’an-ı Kerim’e gösterilen saygı ve sevginin bir yansıması olarak oldukça önemsenmiş ve zamanla müstakil bir sanat dalına dönüşmüştür. Bu sanat dalında, farklı kültür ve medeniyetlerin de etkisiyle pek çok yazı türü ortaya çıkmıştır. Buna göre aşağıdakilerden hangisi bu yazı türleri arasında yer almaz? A) Kufi B) Sülüs C) Talik D) Nesih E) Murakka 38 / 75 “Müslümanlarla Hristiyanların, Araplarla Avrupalıların bir dünya içinde gittikçe kaynaştığı şu zamanda İslam’ın Avrupa’ya yaptığı tesiri incelemek son derece isabetli bir çalışmadır. Orta Çağ Hristiyan yazarlarının zihinlerde tablosunu çizdikleri İslam’ın, tamamen iftira mahsulü olduğu çoktandır bilinmektedir. Geçen asır boyunca araştırmacıların yaptıkları tetkikler sayesinde Batılıların gözleri önünde daha objektif bir şekil belirmektedir. Fakat biz Avrupalıların kör gözü, İslam kültürüne olan borcumuzu görmeye manidir. Geçmişten gelen mirasımıza İslam’ın yaptığı tesirin kıymet ve kadrini bazen küçümsüyor bazen de tamamen görmezden geliyoruz. Müslümanlarla daha iyi münasebetler kurabilmek için borçlarımızın tamamını itirafa mecburuz. Onu saklamak ve inkâr etmek sahte bir gurur alametidir.” Montgomery Watt’ın bu sözlerinden aşağıdakilerin hangisi çıkarılamaz? A) Avrupalıların İslam’a yönelik önyargılarının bulunduğu B) İslam’ın, Avrupa kültürünün oluşumuna sağladığı katkının görmezden gelindiği C) Kültürler arası etkileşimin İslam’a ilişkin yerleşik kabulleri sorgulanır kıldığı D) Günümüzde yapılan çalışmaların doğru değerlendirmeler için bir aşama olduğu E) İslam medeniyetinin olumsuz tanınmasında Müslümanların da etkisinin olduğu 39 / 75 751 yılında Müslüman Araplar ile Karluk Türklerinin Çin ordusuna karşı mücadele ettiği savaştır. Bu savaşta esir alınan Çinlilerden kâğıt imalatı öğrenilmiştir. Ayrıca Araplar ve Türkler arasında ortaya çıkan yakınlaşmanın da etkisiyle İslamiyet Türkler arasında hızla yayılmıştır. Bu parçada bahsedilen savaş aşağıdakilerden hangisidir? A) Köprü B) Talas C) Nihavend D) Kadisiye E) Yermük 40 / 75 Hz. Ali ile Muaviye b. Ebu Süfyan arasında cereyan eden Sıffin Savaşı esnasında zor durumda kalan Muaviye, Amr b. As’ın teklifiyle Kur'an-ı Kerim sahifelerini askerlerin mızraklarına taktırarak savaşı durdurmaya teşebbüs etmiş ve bunda da başarılı olmuştur. Savaşın durmasından sonra iki taraftan birer kişi seçilerek bunların vereceği karar ile sorunun çözüme kavuşturulması yoluna gidilmiştir. Bu parçada bahsedilen çözüm yolu İslam tarihinde hangi isimle adlandırılmaktadır? A) Hılf B) Fitne C) Musalaha D) Meşveret E) Tahkim 41 / 75 Hz. Muhammed, Medine döneminde İslam’ı öğrenmeyi talep edenlere öğreticiler göndermiştir. Bu öğreticilerin başına bazen olumsuz olaylar gelmiştir. Bir seferinde Mersed b. Ebu Mersed başkanlığında gönderilen on kişilik öğretici heyeti Hüzeyl kabilesine mensup Lihyanoğulları’ndan yüz kişilik bir grubun saldırısına maruz kalmıştır. Saldırı sonucunda heyet üyelerinden sekiz sahabe şehit edilmiş iki sahabe ise Mekkeli müşriklere teslim edilmiştir. Bu parçada bahsedilen olay aşağıdakilerden hangisidir? A) Reci Olayı B) Bi’r-i Maune Olayı C) Gadir-i Hum D) İfk Hadisesi E) Taif Muhasarası 42 / 75 Müşriklerin Mekke'de Müslümanlara boykot uygulama sebepleri arasında; I. Müslümanların sayısının giderek çoğalması, II. Müslümanların saldırılara karşı koymaya başlamaları, III. Hz. Hamza ve Hz. Ömer'in Müslüman olması, IV. Habeşistan'a hicret eden Müslümanların güven içerisinde yaşaması gelişmelerinden hangilerinin etkili olduğu söylenebilir? A) Yalnız I B) I ve II C) III ve IV D) I, III ve IV E) II, III ve IV 43 / 75 Arap kabileleri arasında siyasi, sosyal veya psikolojik sebeplerden dolayı bir tartışma meydana gelir ve bu, savaşa yol açabilirdi. Bu savaş; olayın geçtiği yere, sebebe veya sonuca göre farklı isimlerle anılırdı. Yevmü Buâs, Yevmü Zû-Kar ve Yevmü Ficâr bu isimlere örnek verilebilir. Bu parçada bahsedilen savaşlara verilen isim aşağıdakilerden hangisidir? A) Mesalibü’l-Arab B) Eyyamü’l-Arab C) Fezailü’l-Arab D) Nesî E) Civar 44 / 75 Hz. Muhammed, Huzaa kabilesi reislerinden biri olan Haris b. Ebu Dırar’ın savaş hazırlığı kapsamında at ve silah satın aldığını ayrıca bazı kabileleri yanına alarak Medine üzerine yürümeyi planladığını haber aldı. Bu haberin doğruluğunu teyit amacıyla Büreyde b. Husayb’ı casus olarak gönderdi. O da haberin doğruluğunu öğrenerek Hz. Muhammed’e bildirdi. Bunun üzerine Hz. Muhammed bin kişilik bir güçle Medine’den ayrıldı. Müreysi kuyusunun başında Haris b. Ebu Dırar ile karşı karşıya gelindi. İslam’a davet edilmesine rağmen Haris, bunu kabul etmeyerek hemen saldırıya geçti. Ancak Hz. Muhammed’in karşısında tutunamayarak ağır bir yenilgiye uğradı. Bu parçada sözü edilen gazve aşağıdakilerden hangisidir? A) Hamraülesed B) Beni Lihyan C) Sevik D) Evtas E) Beni Müstalik 45 / 75 Ahmediyye’ye mensup olanlar Mirza Gulam Ahmed’in beklenmedik vefatı sonrasında Hâkim Nureddin’e tabi olmuşlardır. Nureddin sonrası süreçte ise kimin halife olacağı konusunda ihtilaf ortaya çıkmış ve iki ana kola ayrılma gerçekleşmiştir. Bunlardan biri, Mirza Gulam Ahmed’in nebi olduğu görüşünü reddederek onun bir müceddid olduğunu savunan gruptur. Bu parçada bahsedilen grup, aşağıdaki şehirlerden hangisine nispetle isimlendirilmiştir? A) Lahor B) Haydarabad C) Karaçi D) Delhi E) Kadiyan 46 / 75 İsmaililer benimsedikleri görüşler veya tabi oldukları kişiler üzerinden birçok farklı kavramla adlandırılmıştır. Bu kavramlar bazen mezhep mensuplarının bir kısmı için kullanılırken bazen de tamamını nitelemek üzere kullanılmıştır. Aşağıdakilerden hangisi bu kavramlar arasında gösterilemez? A) Talimiyye B) Sebiyye C) Batıniyye D) Karmatiyye E) Neccariyye 47 / 75 İslam dünyasında ortaya çıkan; - Mirza Hüseyin Ali tarafından kurulan, - kutsal kitapları el-Akdes’in, kendisinden önce gelen tüm kutsal kitapları neshettiğini öne süren, - namazı, sabah, öğle ve akşam samimi bir kalple Allah’ı anmaktan ibaret gören, orucu ise 2-21 Mart tarihlerinde on dokuz gün olarak tutan, - kıyametin kopması söz konusu olmayacağı için cennet ve cehennemin birer sembol olduğunu savunan dinî grup aşağıdakilerden hangisidir? A) Yezidilik B) Bahâilik C) Kadiyanilik D) İsmaililik E) Zeydilik 48 / 75 Vehhabilik, Muhammed b. Abdülvehhab tarafından Arap Yarımadası’nda ortaya çıkan dinî ve siyasi bir harekettir. Osmanlı yönetimine isyan etmeleri, amelleri imanın ve tevhidin bir parçası sayarak büyük günah işleyenleri tekfir etmeleri ve şiddete başvurmaları sebebiyle çağdaş haricilik olarak da isimlendirilmişlerdir. Aşağıdakilerden hangisinin bu hareketin ortaya çıkmasında etkili olduğu söylenemez? A) Osmanlı’yı parçalamak isteyen yabancı desteğ B) Bedevi kabilecilik kültürü C) Sufilere tepki olarak gelişen katı nasçılık D) Necd bölgesindeki yönetim zafiyeti E) Hanbeli din algısını ortadan kaldırma isteği 49 / 75 İslam tarihinde insanın iradesi ve bu iradenin ihtiyarî fiillerdeki rolü konusunda çeşitli görüşler ortaya atılmıştır. Bu görüşler, sonraki dönemlerde çeşitli kelam ekolleri tarafından sahiplenilerek sistemleştirilmiştir. Bu noktada birbirine zıt iki görüş ön plana çıkmıştır. Birinci görüş, kulun fiillerinde hür bir iradeye ve fiili gerçekleştirebilecek güce sahip olduğunu savunurken ikinci görüşte ise ilahi irade merkeze alınmış ve kulun hem irade etme hem de gerçekleştirme bakımından fiillerinde hiçbir tasarrufunun söz konusu olmadığı ileri sürülmüştür. Aşağıdakilerden hangisinde birbirine zıt bu iki görüşü benimseyen kişiler sırasıyla verilmiştir? A) Hasan el-Basri - Câhız B) Mabed el-Cüheni - Cehm b. Safvan C) Ebu Hanife - Cüveyni D) Bakıllani - Necmeddin Ömer en-Nesefi E) Ebu’l-Hüzeyl el-Allaf - Pezdevi 50 / 75 Kelam eserlerinde, birbirini takip eden fiillerin nasıl meydana geldiği ve bu tür fiillerin neticesinde sorumluluğun kime ait olduğu hususu, ele alınan tartışma konularından biridir. Örneğin bir kimse birine bir ok atsa ve ok isabet etse bunun neticesinde önce bir yaralanma sonra da ölüm gerçekleşirse bu durumda ölüme neden olan fiil hangisidir ve bunun sorumluluğu kimdedir? Bu parçada bahsedilen tartışma kelam ilminin hangi konusu kapsamındadır? A) Tevlid ve tevellüd B) Husün ve kubuh C) İmkân D) Teklif-i ma la yutak E) İstitaat 51 / 75 Kur’an-ı Kerim’de, geçmişte yaşanmış bazı ibret verici olayların anlatıldığı kıssalar yer almaktadır. Bu kıssalarda genellikle peygamberlerin tevhit mücadelesi anlatılmakta ve bu çerçevede yirmi beş peygambere atıfta bulunulmaktadır. Bunların yanında Kur’an’da kendisinden övgüyle bahsedilmesine ve başından geçenlere yer verilmesine karşın peygamber olup olmadıkları tartışmalı bazı isimler de söz konusudur. Aşağıdakilerden hangisi bu isimlerden biridir? A) Hz. Eyüp B) Hz. Lokman C) Hz. Şuayb D) Hz. Salih E) Hz. Harun 52 / 75 Ehl-i Sünnet kelamcıları olağanüstü olayları, kimin elinde ve hangi şartlarda meydana geldiğine göre mucize, irhas, keramet, meunet, istidrac ve ihanet gibi kavramlarla isimlendirir. Aşağıdakilerden hangisi bu olayların tümü için geçerli bir yargıdır? A) Allah’ın salih kullarının elinde meydana gelirler. B) Bir meydan okumanın sonucunda vuku bulurlar. C) Allah’ın fiili olarak meydana gelirler. D) Kişinin iddiasına uygun bir tarzda meydana gelirler. E) Kişinin peygamber olduğunun delili olarak gerçekleşirler. 53 / 75 Zat-sıfat ilişkisi, İslam düşünce geleneğinde ilk dönemlerden itibaren tartışılmaya başlanan ve üzerinde çok sayıda görüş ortaya atılan bir konudur. Bunlardan biri de Mutezile tarafından ileri sürülen ve Allah’ın zatını sıfatlardan soyutlamayı esas alan görüştür. Bu görüş, tenzihe dayalı tevhid ilkesini esas almakta ve Allah’ın zatından başka, varlıkla nitelenebilecek kadîm sıfatlara sahip olması düşüncesine karşı çıkmaktadır. Mutezile’nin bu görüşü aşağıdaki kavramlardan hangisiyle ifade edilir? A) Tecsim B) Tevil C) Ta'til D) Tefviz E) Teşbih 54 / 75 Hz. Osman’ın halifeliğinin ikinci altı yıllık kısmında bazı ihtilaflar yaşanmıştır. Bu ihtilaflar, Hz. Osman’ın vefatından sonra da devam etmiş ve Müslümanlar arasında iç savaşa sebep olmuştur. Savaşan tarafların Müslüman olmaları sebebiyle savaşlara katılanların durumunun ne olacağı hususu, âlimler arasında tartışmalara neden olmuştur. Mürcie olarak isimlendirilen bir grup âlim, onların bu dünyada mümin olarak kabul edilmesi ve öbür dünyadaki durumlarının ise Allah’a bırakılması gerektiğini savunmuştur. Mürcie’nin bu görüşünün amacı aşağıdakilerden hangisidir? A) Müslüman toplumdaki ayrışma ve tekfir olaylarının önüne geçmek B) Haricilerin Emevilere karşı başlattıkları isyanlarda halkın desteğini sağlamak C) İslam toprağında yaşayan gayrimüslimlere İslam’ı sevdirmek D) Kişi ve olaylarla ilgili Kur’an’dan hareketle çözümler getirmek E) Tüm dinî grupların Emevi yönetimine biat etmesini sağlamak 55 / 75 “Leş, kan, domuz eti... size haram kılındı.” (Maide, 5:3) ayetinde sadece “kan” ifadesi kullanılırken “De ki: Bana vahyolunan Kur'an-ı Kerim'de bir kimsenin yiyecekleri arasında leş, akıtılmış kan, domuz eti -ki necistir- ya da Allah'tan başkası adına kesilmiş bir hayvandan başka haram kılınmış bir şey bulamıyorum.” (En’am, 6:145) ayetinde ise “akıtılmış kan” ifadesi yer almıştır. Bu iki ayeti ele alan fıkıh âlimleri, ikinci ayette geçen “akıtılmış” vasfının birinci ayetteki “kan” ifadesine de hamledileceğini ve bütün kanların değil sadece “akıtılmış kan”ın haram olduğunu belirtmişlerdir. Bu parçada bahsedilen lafız türleri aşağıdakilerden hangileridir? A) Hakikat - Mecaz B) Müşterek - Müevvel C) Mutlak - Mukayyed D) Mücmel - Müteşabih E) Müfesser - Müşki 56 / 75 İslam hukuku öğretim üyesi Ahmet Bey, dersinde içtihat hakkında şu açıklamayı yapmıştır: “İslam hukukunun büyük bir kısmı içtihat kaynaklıdır. İçtihat; konulmuş olan hükümleri anlamayı ve açıklamayı ifade eder. Öyle ki kıyas, istihsan ve istislah gibi içtihat metotları, hükmü ilkten koyan değil, naslarda potansiyel olarak var olduğu düşünülen hükümleri açığa çıkaran mekanizmalar şeklinde değerlendirilmişlerdir. İçtihat yoluyla değişen şartlara uygun olarak hükümlerin ortaya konması mümkün olmakta bununla birlikte çoğunlukla zanni olması nedeniyle müçtehitler değişik sonuçlara ulaşabilmektedir.” Ahmet Bey'in bu ifadelerinden aşağıdaki yargıların hangisine ulaşılamaz? A) İslam hukukunun gelişiminde âlimlerin çabasının rolü büyüktür. B) İçtihadı yapacak kişinin resmî olarak bu işle görevli bir kişi olması gerekir. C) İçtihadın farklı metotları vardır. D) İçtihada dayalı hükümlerde farklılıklar olması normaldir E) İçtihada başvurulması İslam hukukunu dinamik tutmaktadır. 57 / 75 İslam ticaret hukukunda normal bir arz talep dengesinin olduğu dönemlerde fiyatların piyasa tarafından belirlenmesi, bir ilke olarak kabul edilmiştir. Tüccarların, fiyatları fahiş bir şekilde arttırdığı durumlarda ise yetkili makamların piyasaya müdahale ederek fiyatları belirlemesinde de bir sakınca görülmemiştir. Bu parçada bahsedilen müdahale aşağıdaki kavramlardan hangisiyle ifade edilir? A) Selem B) Sarf C) Harac D) İhtikar E) Narh 58 / 75 Yeni bir buzdolabı alan Dilşad Hanım, ertesi gün ürün evine teslim edilmediği için beyaz eşya bayisini arar ve bunun sebebini sorar. Telefonu açan satıcı, “Nakliye ücrete dâhil değildir. Nakliye ücretini ödemenizi bekliyoruz. Ödediğiniz takdirde evinize teslim edeceğiz.” şeklinde cevap verir. Dilşad Hanım ise buna itiraz ederek nakliyenin bayiye ait olduğu ile ilgili yerleşik bir uygulama bulunduğunu belirtir. Ancak telefonda bir çözüme ulaşamazlar. Dilşad Hanım tereddüt ederek konunun dinî hükmünü bir müftüye danışır. Müftü, sözleşmede buna dair bir belirleme yoksa nakliyenin bayiye ait olduğuna dair yerleşik uygulama sebebiyle Dilşad Hanım'ın haklı olduğunu belirtir. Bu parçaya göre müftünün verdiği karar aşağıdaki kaidelerden hangisine dayanmaktadır? A) Örfle tayin, nas ile tayin gibidir. B) İşler maksatlarına göredir C) Zaruretler yasakları mübah kılar D) Zarar imkân ölçüsünce giderilir E) Beraat-ı zimmet asıldır 59 / 75 Kurbanlık olması için alınacak bir hayvanda; I. doğuştan boynuzunun bulunmaması, II. şaşı olması, III. bir gözünün kör olması, IV. kuyruğunun üçte birinden fazlasının kopmuş olması özelliklerinden hangilerinin bulunması kurban olmasına engeldir? A) I ve II B) I ve III C) II ve III D) II ve IV E) III ve IV 60 / 75 Hz. Muhammed farklı vesilelerle nafile namazlar kılmış ve kıldırmıştır. Bu şekilde birkaç gün üst üste kıldığı nafile bir namazı sahabelerin de kıldıklarını fark etmiş ve bunun üzerine evine giderek yalnız başına kılmaya başlamıştır. Onların kılma isteğini görünce de: “Sizin bu namazı kılmak hususundaki arzunuzun farkındayım, bunu size kıldırmam için bir engel de yoktur. Fakat bu namazın size farz kılınmasından endişe ettiğim için çıkıp kıldırmadım... Farz namazlar dışında, kişinin kıldığı en faziletli namaz, evinde kıldığı namazdır.” buyurmuştur. Hz. Ömer devrine kadar isteyen kişinin tek başına kıldığı bu namaz, onun emriyle cemaatle kılınmaya başlanmıştır. Bu parçada bahsedilen namaz aşağıdakilerden hangisidir? A) Teravih B) Teheccüd C) Kuşluk D) Evvabin E) Küsuf 61 / 75 I. Kurban Bayramı’nın 3. günü II. Ramazan Bayramı’nın 2. günü III. Kadının nifas günü Hanefi mezhebine göre, oruç tutmanın yasak olduğu günler, yukarıda verilenlerden hangileridir? A) II B) I ve II C) II ve III D) I ve III E) I, II ve III 62 / 75 Buhari, bir hadisi Muhammed b. Beşşar → Yahya b. Said el-Kattan → Şu’be b. el-Haccac → Ebu’t-Teyyah → Enes b. Malik → Hz. Muhammed isnadıyla nakletmiştir. Bu isnadı inceleyen biri, hadis usulü bilgileri çerçevesinde şu değerlendirmelerde bulunmuştur: I. Bu hadis merfudur. II. Müntehası Buhari’dir. III. Hadis bu isnadıyla humasidir. Yapılan bu değerlendirmelerden hangileri doğrudur? A) Yalnız I B) Yalnız II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III 63 / 75 mudal Şekildeki gibi tebei tabiîn nesline mensup bir kişinin doğrudan Hz. Muhammed’den aktardığı hadisler aşağıdakilerden hangisiyle isimlendirilir? A) Mürsel B) Merdud C) Mu'dal D) Müdrec E) Hasen 64 / 75 Ebu Hureyre, “Ölüyü yıkayan, boy abdesti; cenazeyi taşıyan ise abdest alsın.” sözünü Hz. Muhammed'e isnad ederek aktarmıştır. Bu sözü Abdullah b. Abbas işittiğinde “Kuru odunu taşımaktan dolayı neden bize abdest gereksin?” diyerek itiraz etmiştir. Hz. Aişe de Ebu Hureyre'nin bu rivayetine “Müslümanların ölüsü pis midir, bir odunu taşıyan kimseye ne lazım gelir?” diyerek karşı çıkmıştır. Her iki sahabe de bu sözün bu hâli ile Hz. Muhammed'e nispet edilmesine karşı çıkmışlardır. Bu parçada merkeze alınan metin tenkit yöntemi aşağıdakilerden hangisidir? A) Kur’an’ın genel esaslarına aykırılık B) Tarihî verilere aykırılık C) Mütevatir ve meşhur sünnetlere aykırılık D) Akıl ve mantığa aykırılık E) Bilimsel gerçeklere aykırılık 65 / 75 Sahabeler içerisinde binden fazla hadis rivayet edenler bulunmaktadır. “Muksirun” olarak isimlendirilen bu kişiler, Suyuti’nin verdiği bilgiye göre Hz. Aişe, Ebu Hureyre, Abdullah b. Ömer, Enes b. Malik, Abdullah b. Abbas, Cabir b. Abdullah ve Ebu Said el-Hudri olmak üzere toplam yedi kişidir. Ancak bu kişilere göre çok daha erken tarihlerde İslam’a girmelerine ve Hz. Muhammed ile görüşme imkânına sahip olmalarına rağmen, muksiruna girememiş pek çok sahabe bulunmaktadır. Aşağıdakilerden hangisi bu durumun sebepleri arasında gösterilemez? A) Yönetim ve idare işleri ile meşgul olmaları B) Hadis nakletme imkânı bulunan yerlerden uzakta yaşamaları C) Hadis rivayetinde hata yapmaktan endişe duymaları D) Hz. Muhammed’den kısa bir süre önce vefat etmeleri E) Yaptıkları rivayetlerin sıhhat açısından zayıf bulunması 66 / 75 Ahmet Öğretmen, öğrencilerine iman konusuyla ilgili on hadisin Arapçasını yazmalarını ödev olarak verir. Hangi tür eserlerin kendileri için kolaylık sağlayacağını söyleyerek onlara yol gösterir. Bu amaçla ilk bölümünde iman konusunun ele alındığı bir hadis türü hakkında bilgi verir ve onları bu tür eserlere yönlendirir. Bu parçada Ahmet Öğretmen’in, hakkında bilgi verdiği hadis türü aşağıdakilerden hangisidir? A) Müsned B) Mucem C) Sünen D) Cami E) Müstahrec 67 / 75 Kelam ve fıkıh yönüyle bilinen Beyzavi asıl şöhretini Envarü’t-Tenzil ve Esrarü’t-Tevil adlı tefsir eserine borçludur. Bu tefsirini yazarken pek çok kaynaktan yararlanmakla birlikte özellikle Kur'an'ın icazını, lafız ve terkiplerin edebî tahlilini, lügat ve belâgat kaidelerini öne çıkarma gibi hususlarda kendisinden önce yaşamış bir müfessirin eserinden oldukça etkilenmiştir. Öyle ki Beyzavi’nin tefsiri, bu eserin özeti olarak görülmüştür. Buna göre Beyzavi’nin etkilendiği bu eser aşağıdakilerden hangisidir? A) Zemahşeri’nin el-Keşşaf’ı B) Ebussuud'un İrşâdü'l-Akli's-Selim'i C) Taberi’nin Camiu’l-Beyan’ı D) Süyuti’nin ed-Dürrü’l-Mensur’u E) Matüridi’nin Tevilatü’l-Kur'an’ı 68 / 75 “Birçok âlim, tabiat hakkındaki bilgiler ile matematik ve mantık gibi bilimleri Kur'an’a isnad ederek sınırı aşmıştır. Hâlbuki Kur’an’ı en iyi bilen sahabe ve tabiundan hiç kimse böyle bir iddiada bulunmamıştır. Onlar sadece Kur'an'da yer alan tevhidle ilgili delilleri, teklifî hükümleri, ahiret ahvalini ve bunlarla ilgili konuları açıklamışlardır. Evet, Kur'an bazı bilgiler ihtiva etmektedir ancak bunlar Arapların bildikleri hususlarla sınırlıdır.” İbrahim b. Musa eş-Şatıbi'nin bu ifadeleriyle aşağıdaki tefsir türlerinden hangisini eleştirdiği söylenebilir? A) Fıkhi B) Mezhebi C) İçtimai D) İlmi E) İşari 69 / 75 Tefsirin tarihî gelişim sürecinde; - rey ve yoruma az başvurulduğu, - Kur'an'ın baştan sona tefsir edilmesi yerine ihtiyaç ortaya çıktıkça ilgili ayetlerin açıklandığı, - farklı din ve kültürlerin etkisinin yok denecek kadar az olduğu, - daha çok sözlü yorumların tercih edildiği dönem aşağıdakilerden hangisidir? A) Modern B) Sahabe C) Tabiun D) Tebei Tabiîn E) Tedvin 70 / 75 Dirayet tefsirinin önde gelen temsilcilerinden; - ayetleri çeşitli ilimlerle ilişkilendirerek açıklayan, - kelam ve tefsir başta olmak üzere farklı alanlarda eserler yazan, - Mefatihu’l-Gayb adlı eseri ile meşhur olan müfessir aşağıdakilerden hangisidir? A) Ebü'l-Berekat en-Nesefî B) Fahreddin Razi C) İbn Kesir D) Mukatil b. Süleyman E) İmam Maturidi 71 / 75 Kur’an-ı Kerim’de bulunan bazı kelimeler birden çok anlama sahiptir. Öyle ki bir kelimenin bir ayetteki manasıyla aynı kelimenin diğer ayetlerde geçen manası farklı olabilmektedir. Bu durum tefsir ilminde “vücuh” kavramıyla ifade edilir. Örneğin bazı müfessirlere göre hüda kelimesi türevleri ile birlikte on yedi farklı anlamda kullanılmıştır. Beyan, iman, delil ve peygamber bu anlamlardan bazılarıdır. Aşağıdakilerden hangisi bu parçada bahsedilen kelimelerden biri değildir? A) Islah B) Zulüm C) Af D) Cehennem E) Kaza 72 / 75 Kur’an-ı Kerim’de, meydana gelecek bütün varlık ve olayların, gökte ve yerde küçük büyük ne varsa hepsinin insanların ecelleri ile fertlerin ve milletlerin başına gelecek musibetlerin tamamının, Allah'ın ilminde yer aldığı ve bunların kaydedildiği anlatılır. Fakat bu kayıt işlemi ve kaydın yapıldığı yerin mahiyeti bilinmediği için hakkında bilgi verilmeden bu durum belirli kavramlarla ifade edilir. Aşağıdakilerden hangisi bu hususla ilgili kavramlardan biri değildir? A) Kelimullah B) Levh-i mahfuz C) Kitab-ı meknun D) Ümmü’l-kitab E) Kitab-ı mübin 73 / 75 kevser Yukarıda verilen surede tecvit kaidelerinden hangisi bulunmamaktadır? A) Kalkale B) Medd-i munfasıl C) İzhar D) İdgam-ı misleyn meal-gunne E) İhfa 74 / 75 Kur'an-ı Kerim okurken Kur'an okumayı bilen herkesin fark edebileceği açık hatalara lahn-ı celî denir. Buna göre; I. ba (ب) harfini, nun (ن) harfi ile karıştırmak, II. medd-i munfasılı bir elif miktarı çekmek, III. harekesi üstün olan bir harfi esre şeklinde okumak, IV. ihfa yapılması gereken bir yerde izhar yapmak hatalarından hangileri bu kapsamda değerlendirilir? A) Yalnız IV B) I ve III C) II ve III D) II ve IV E) I, III ve IV 75 / 75 Kur’an okuma ve tecvit dersinde öğretmen, Fatiha Suresi’ni okurken نستعين (nesteînu) kelimesinin sonunda sükun üzere durmuştur. Son harfin harekesinin ötre olduğunu göstermek için dudaklarını ileriye götürmüştür. Öğretmenin bu uygulaması aşağıdakilerden hangisidir? A) Sekte B) Teshil C) İşmam D) İmale E) Gunne SkorunuzOrtalama puan 0% 0% Testi yeniden başlat İlgili
